دانلد ترمپ در 27 سنبله (یکماه و 5 روز پیش) اعلام کرد که تلاش دارد پایگاه بگرام را پس بگیرد، اما پس از واکنش گستردهی منطقهای به این طرح و همچنین سفر هیات امریکایی به کابل، به نظر میرسد او ایدهی بگرامخواهی را دستکم موقتاً کنار گذاشته است.
تنها چند روز قبل و بعد از اظهارات ترمپ، هیات امریکایی به ریاست آدام بوئلر، فرستادهی ویژهی رییسجمهوری ایالات متحده در امور گروگانها به کابل سفر کرد. دو طرف در سفر قبل از تهدید ترمپ، روی تبادل زندانیان توافق کردند و در سفر بعد که در 6 میزان رخ داد، یک زندانی امریکایی از بند طالبان آزاد شد.
این موضوع گمانهزنیها را در مورد این که ترمپ از ایدهی بگرامخواهی به عنوان اهرم فشار برای آزادی شهروندان امریکایی استفاده میکند، بیشتر کرده است.
با وجودی که ترمپ در یک ماه گذشته در مورد بازپسگیری پایگاه بگرام هیچ اظهار نظری نکرده، اما کشورهای منطقه هنوز از اعلام مخالفت با این طرح دست نکشیدهاند؛ موضوعی که میتواند به عنوان یک عامل احتمالی در کنارهگیری – دستکم موقتی – ترمپ تلقی شود.
از سویی هم، ترمپ فردی است که در سطح جهانی با تغییر مواضع خود شناخته میشود. او در مورد جنگ اوکراین به کرات دیدگاههای خود را، اغلب در ظرف چند روز معدود، تغییر داده است.
برخی بر این باورند که بازپسگیری پایگاه بگرام توسط امریکا، بیش از آن که برای این کشور سودمند باشد، زیانآور خواهد بود. تحلیلگران میگویند مواردی که ترمپ به عنوان دلیل برای تحقق هدف خود نام برده، به شیوههای «کمهزینهتر» هم قابل دستیابی هستند.
مخالفت منطقهای به طرح امریکا
روسیه، چین، ایران و پاکستان، در سوم میزان، در بیانیهی مشترکی، مخالفت شدید خود را با طرح ایجاد پایگاه نظامی خارجی در افغانستان اعلام کردند. در این بیانیه آمده که این کشورها «مخالفت مجدد خود را با ایجاد پایگاههای نظامی از سوی نیروهای فرامنطقهای در داخل و اطراف افغانستان، تحت هر عنوانی که باشد، به عنوان اقدام مضر برای صلح و امنیت منطقهای» ابراز داشتند.
در 15 میزان تعداد کشورهای مخالف حضور نظامی امریکا در افغانستان بیشتر شد. هند، ایران، قزاقستان، چین، قرغیزستان، پاکستان، روسیه، تاجیکستان و ازبیکستان در نشست «فرمت مسکو» اعلام کردند که «تلاش برخی از کشورها برای استقرار زیرساختهای نظامی خود در افغانستان و کشورهای همسایهاش» غیرقابل قبول است.
مقامهای روسی و ایرانی بیشتر از هر کشور دیگری نسبت به این موضوع ابراز نگرانی کردهاند.
واکنش طالبان
طالبان پس از چند روز سکوت، در نهایت در بیانیهای، موضع رسمی خود را در مورد طرح بازپسگیری پایگاه بگرام از سوی امریکا اعلام کرد.
این گروه گفت که ایالات متحده باید به توافقنامهی دوحه که در آن تعهد سپرده بود «از زور و تهدید بر علیه تمامیت ارضی و استقلال سیاسی افغانستان استفاده نمیکند و در امور داخلی این کشور نیز مداخله نمیکند»، پایبند باشد.
ذبیحالله مجاهد، سخنگوی طالبان در گفتوگو با شبکهی خبری العربیه گفت که پایگاه بگرام جزء «جداییناپذیر» افغانستان است و این گروه «هرگز» آن را به کسی نمیسپرد.
او افزود که «مردم افغانستان» به «اتفاقات بد» عادت دارند و در طی ۲۰ سال حضور نظامی امریکا در این کشور، همواره آنها را تجربه کردهاند.
مجاهد هشدار داد: «امریکاییها نباید فراموش کنند که اتفاقات بد، واکنشهای بدی هم به دنبال دارد…. اگر آنها بر زورگویی بر سر بگرام اصرار کنند، افغانستان موضع خودش را دارد. دفاع از کشور، عزت ملی و ارزشهای مردممان، وظیفهی ما در ۲۰ سال گذشته بود و در آینده نیز چنین خواهد بود.»
مطالب منتشرشده در بخش «نگاه شما» بازتاب دیدگاههای نویسندگان است و الزاماً بیانگر موضع رسمی دیار نیست.
