دانشجوی دختر دانشگاه کابل: وقتی می‌بینم راه پیش‌رفتم را بسته‌اند، می‌شکنم

افغانستان جامعه‌ای مردسالار که زنانش در گذر تاریخ این کشور، مورد «خشونت و ظلم» قرار گرفته و با حاکمیت و سقوط هر نظامی، وضعیت آنان نیز دگرگون شده‌است. زنان پس‌از حاکمیت دوباره‌ی گروه طالبان «اسارت در زندان باز» را تجربه می‌کنند و برای حذف دایمی از جامعه‌ی مردسالار و طالبانی، تنها چند قدم فاصله دارند.

گروه طالبان پس از خروج نیروهای امریکایی از افغانستان در ماه اسد سال ۱۴۰۰، قدرت را به دست‌گرفت و با گذشت هر روز محدودیت‌های اجتماعی و حقوق‌بشری بیش‌تری بر زنان اعمال کرد. این گروه، زنان را از حقوق اساسی و بدیهی شان محروم کرده و با زنانی که برای حقوق شان دادخواهی کرده‌اند نیز با خشونت رفتار کرده‌است.

شبنم (نام مستعار) که پس‌از به قدرت رسیدن طالبان ناچار به ترک کشور شده‌است، در حکومت پیشین افغانستان دادستان بود. او که سال‌ها برای حقوق زنان مبارزه کرده‌است به پابلیک تریبون می‌گوید که مهاجرت برای او « هیچ‌شدن، بی‌هویتی و برگشت به نقطه‌ی صفری» است.

یکی از دانش‌جویان دانشگاه کابل که نخواست نامی از او برده شود به پابلیک تریبون می‌گوید که پس‌از بسته‌شدن درهای دانشگاه‌ها به‌روی دختران، او دیگر «امیدی به زنده‌گی» ندارد. او می‌گوید، از این‌که می‌بیند راهِ پیش‌رفت او را بسته‌اند، «می‌شکند» و احساس «ناتوانی» می‌کند.

پس‌از بسته‌شدن درهای مکتب‌ها، بسیاری از دختران دانش‌آموز نیز برای پیکار با فقر، به پیشه‌هایی هم‌چون خیاطی و بافنده‌گی رو آورده اند، تا از یک‌سو منبع در آمدی داشته باشد و از سوی دیگر  برای پیکار با «افسرده‌گی» خود شان را «سرگرم» ساخته باشند. بهشته (نام مستعار)  از میان این دختران است. او که به خیاطی رو آورده است می گوید که در تلاش است با درآمد «ناچیزی» که از  این راه به‌دست می‌آورد، با خانواده‌اش دست‌یاری ‌کند. او می‌افزاید: “خیاطی بسیار سخت است چون باید ساعت‌ها بشینم و لباس آماده کنم، اصلاً فکر نمی‌کردم که روزی به‌جای درس، مصروف دوختن لباس شوم.”

بهشته می‌افزاید که او «آرزوهای بزرگی» برای آینده‌اش داشت، آرزوهایی‌که با به‌قدرت رسیدن دوباره‌ی گروه بنیادگرای طالبان «نقش بر آب» شدند.

در درازنای تاریخ افغانستان، وضعیت زنان در این کشور «رقت‌بار» و هم‌راه با «ستم‌های بسیار» بوده، اما باور زنان این است که با سقوط نظام شبه‌دمکراتیک پیشین افغانستان، «دست‌آوردهای ناچیز» آنان نیز، از میان رفت. زنان افغانستان، که برای آینده‌ی «بهتر» افغانستان برنامه می‌ریختند، اکنون حتا از حقوق بدیهی خود نیز محروم شده و در خانه‌های شان «زندانی» شده اند.