مارکو روبیو، وزیر امور خارجهی ایالات متحده، در گفتوگویی با «فاکسنیوز»، خروج آشوبناک امریکا از افغانستان در سال 2021 را یک «فاجعه» توصیف کرد و آن را عاملی کلیدی در تصمیم ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه، برای حمله به اوکراین در سال 2022 دانست. روبیو با اشاره به ضعفهای سیاست خارجی دولت جو بایدن، این «شکست مفتضحانه» را نشانهای از ناتوانی رهبری امریکا خواند که به گفتهی او، پوتین را به بهرهبرداری از این فرصت ترغیب کرد.
روبیو در این مصاحبه به بررسی ریشههای بحران اوکراین پرداخت و اظهار داشت: «تنها چند ماه پس از فاجعهی افغانستان، پوتین با مشاهدهی ضعف بایدن، زمان را برای تهاجم به اوکراین مناسب دید.» او تاکید کرد که این جنگ، که اکنون سه سال به طول انجامیده، در صورت حضور دانلد ترمپ در کاخ سفید هرگز رخ نمیداد. روبیو با اشاره به دوران نخست ریاستجمهوری ترمپ گفت: «در آن چهار سال، هیچ مشکلی با ولادیمیر پوتین نداشتیم. اما پیش از آن در دوران باراک اوباما، کریمه توسط روسیه ضمیمه شد و دولت اوباما از ارائهی تسلیحات نظامی به اوکراین خودداری کرد و تنها به ارسال اقلام غیرنظامی مانند پتو، ملحفه و حوله بسنده کرد.»
در مقابل، روبیو به نقش دولت ترمپ در حمایت نظامی از اوکراین اشاره کرد و گفت: «دانلد ترمپ تسلیحاتی را در اختیار اوکراین قرار داد که حتی پس از پایان دورهی ریاستجمهوری او، به اوکراینیها کمک کرد تا جلو پیشروی تانکهای روسی به سمت کییف را بگیرند.» او این حمایت را در تضاد با سیاستهای دولت بایدن دانست که به گفتهی او، با اظهارات نسنجیده دربارهی «تهاجم محدود» روسیه، عملاً راه را برای حملهی پوتین هموار کرد. روبیو با انتقاد شدید از عدم اقدام دولت بایدن برای جلوگیری از تهاجم، گفت: «اینکه هیچکس حتی تلفون را برنداشت تا تلاش کند جلوی این اتفاق را بگیرد، غیرقابلقبول است.»
روبیو همچنین به وضعیت کنونی مذاکرات صلح میان اوکراین و روسیه پرداخت و اذعان کرد که طرفین همچنان فاصلهی زیادی با توافق دارند. او گفت: «ما میدانیم اوکراین کجاست، روسیه کجاست و پوتین کجاست. آنها نزدیکتر شدهاند، اما هنوز خیلی از هم دور هستند.» وی هشدار داد که برای دستیابی به صلح، به یک پیشرفت بزرگ و سریع نیاز است، وگرنه ترمپ ممکن است تصمیم بگیرد زمان کمتری به این موضوع اختصاص دهد. روبیو افزود: «رییسجمهوری باید تصمیم بگیرد که چه مدت دیگر میخواهیم به این موضوع بپردازیم.»
یکی دیگر از محورهای مهم سخنان روبیو، توافق معدنی میان امریکا و اوکراین بود که به گفتهی او، نقش بسزایی در امنیت و اقتصاد آیندهی اوکراین ایفا خواهد کرد. او این توافق را نهتنها برای اوکراین، بلکه برای امریکا نیز سودمند دانست و گفت: «ما در این جنگ سرمایهگذاری زیادی کردهایم. این توافق به اوکراین کمک میکند تا اقتصاد خود را توسعه دهد و پس از پایان جنگ، کشورش را بازسازی کند.» روبیو تاکید کرد که اوکراین برای بازسازی به منابع مالی عظیمی نیاز خواهد داشت و این توافق میتواند گامی مهم در این مسیر باشد.
روبیو در پاسخ به پرسش مجری «فاکسنیوز» دربارهی احتمال دستیابی به صلح، با اشاره به پیچیدگیهای مذاکرات، گفت که همچنان چالشهای بزرگی پیش رو است. او با یادآوری سابقهی تاریخی بحران اوکراین، از جمله الحاق کریمه در سال 2014 در دوران اوباما، سیاست خارجی امریکا در دههی گذشته را مورد انتقاد قرار داد و آن را عاملی در تشدید تنشهای کنونی دانست.
این اظهارات در حالی مطرح میشود که جنگ اوکراین همچنان ادامه دارد و تلاشهای دیپلوماتیک برای پایان دادن به این درگیری با موانع متعددی روبهرو است. سخنان روبیو نشاندهندهی دیدگاه دولت کنونی امریکا به رهبری دانلد ترمپ است که بر تقویت روابط با روسیه و بازسازی جایگاه امریکا در صحنهی جهانی تاکید دارد، در حالی که شکستهای گذشته، بهویژه «فاجعهی افغانستان»، را بهعنوان درسی برای آینده برجسته میکند.
