خفقان و استبداد؛ دست‌های رو نشده‌ی طالبان

براساس گزارش رسانه‌های داخلی در افغانستان،‌ طالبان چند دختر را در غرب کابل به‌اتهام «بدحجابی» لت‌وکوب و بازداشت کرده‌اند،‌ اگرچه طالبان در این مورد چیزی نگفته‌اند و جزئیات این گزارش ناپیداست؛ ولی چنین کنشی را می‌توان از گروهی هم‌چون طالبان انتظار داشت. برمبنای این گزارش‌ها، این بازداشت‌ها از سوی نیروهای وزارت «امر به معروف و نهی از منکر» طالبان صورت پذیرفته‌است. نکته‌ی مهمی که این رفتار طالبان نشان می‌دهد این است که تاکنون، افغانستان – بنابر دلایلی – با صورت «حقیقی» و برنامه‌های گسترده‌ي اجتماعی طالبان روبه‌رو نبوده‌است و تاریکی‌ حاضر در افغانستان در مقایسه‌ با برنامه‌هایی‌که طالبان می‌خواهند عملی کنند، چیزی بیش‌تر از یک شام نیمه‌تاریک نیست.

طالبان تاکنون «امید» به‌رسمیت شناخته‌شدن و کسب مشروعیت بین‌المللی به‌عنوان حاکمیت رسمی در افغانستان را از دست نداده‌اند، آنان بسیاری از برنامه‌های اجتماعی و «اصلاحی» خویش را برای آن‌که «امکان رسمیت‌یابی» خود را نقض نکنند، به‌تعویق انداخته‌اند. این‌که طالبان تاکنون هیچ اقدام جدی‌ای در قسمت «فضای مجازی» و اینترنت در افغانستان نکرده‌اند، نشان می‌دهد که آنان نمی‌خواهند در چشم جامعه‌ی جهانی و کشورهایی‌که ظاهراً پیرو و طرف‌دار آزادی‌های شهروندی و حقوق بشر هستند، بیش‌تر از کنون مستبد و «وحشی» به‌چشم بیایند و همین امیدواری آنان را به «صبوری» در مورد خیلی از مسائل اجتماعی کشانده‌است.

همان‌گونه که این گزارش‌ها نشان می‌دهند، این رژیم و این ایدئولوژی حتا به‌جزئی‌ترین چیزهایی که بر ضد آن باشند، واکنش تند و خشونت‌آمیز نشان خواهد داد. همین‌که یک «سنت بی‌ریشه» و «مرتجع» طالبان را واداشته‌است تا یکی از بنیادی‌ترین حقوق انسانی – حق آموزش – را زیرپا بگذارند، یعنی آنان خواب‌های خوفناکی برای این جامعه دیده‌اند و از پیامدها و ویرانی‌ای که این تصمیم‌ها به‌بار می‌آورند، هراسی ندارند.

طالبان هنوز دست‌های رو نشده‌ای دارند که بناست فضا را در افغانستان بیش‌تر از هرگاهی با خفقان و استبداد گره زده و حتا آزادی‌های بنیادی‌تر مردم افغانستان را سلب‌ کرده و تمامی مرزهایی‌که به‌صورت نسبی در چند دهه‌ی اخیر میان «حوزه‌ی خصوصی» و حوزه‌ی عمومی ترسیم شده بودند را پاک و نابود کند. آنان می‌خواهند به‌ همه‌چیز دسترسی داشته‌باشند و در همه‌چیز اعمال اراده کنند، به‌ این‌که مردم با «کی» حرف می‌زنند، چه می‌بینند، چه می‌خوانند و چه می‌نویسند و می‌گویند و در صدر همه‌ی این‌ها در نقطه‌ی آغازین، آنان اکنون می‌خواهند تعیین کنند که انسان‌ها چه می‌پوشند.